Ετικέτες

Εμφάνιση περισσότερων

19 Μαΐου: Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου

Μετά τη Γενοκτονία των Αρμενίων το 1915, οι τούρκοι εθνικιστές υπό τον Μουσταφά Κεμάλ είχαν πλέον όλο το πεδίο ανοιχτό μπροστά τους για να εξολοθρεύσουν τους Ελληνοπόντιους.
Ένα εκλεκτό τμήμα του Ελληνισμού ζούσε στα βόρεια της Μικράς Ασίας, στην περιοχή του Πόντου, μετά τη διάλυση της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας. Η άλωση της Τραπεζούντας το 1461 από τους Οθωμανούς δεν τους αλλοίωσε το φρόνημα και την ελληνική τους συνείδηση, παρότι ζούσαν αποκομμένοι από τον εθνικό κορμό. Μπορεί να αποτελούσαν μειονότητα -το 40% του πληθυσμού, αλλά γρήγορα κυριάρχησαν στην οικονομική ζωή της περιοχής, ζώντας κυρίως στα αστικά κέντρα.

Η οικονομική τους ανάκαμψη συνδυάστηκε με τη δημογραφική και την πνευματική τους άνοδο. Το 1865 οι Έλληνες του Πόντου ανέρχονταν σε 265.000 ψυχές, το 1880 σε 330.000 και στις αρχές του 20ου αιώνα άγγιζαν τις 700.000. Το 1860 υπήρχαν 100 σχολεία στον Πόντο, ενώ το 1919 υπολογίζονται σε 1401, ανάμεσά τους και το περίφημο Φροντιστήριο της Τραπεζούντας. Εκτός από σχολεία διέθεταν τυπογραφεία, περιοδικά, εφημερίδες, λέσχες και θέατρα, που τόνιζαν το υψηλό τους πνευματικό επίπεδο.

Το 1908 ήταν μια χρονιά - ορόσημο για τους λαούς της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Τη χρονιά αυτή εκδηλώθηκε και επικράτησε το κίνημα των Νεότουρκων, που έθεσε στον περιθώριο τον Σουλτάνο. Πολλές ήταν οι ελπίδες που επενδύθηκαν στους νεαρούς στρατιωτικούς για μεταρρυθμίσεις στο εσωτερικό της θνήσκουσας Αυτοκρατορίας.

Σύντομα, όμως, οι ελπίδες τους διαψεύστηκαν. Οι Νεότουρκοι έδειξαν το σκληρό εθνικιστικό τους πρόσωπο, εκπονώντας ένα σχέδιο διωγμού των χριστιανικών πληθυσμών και εκτουρκισμού της περιοχής, επωφελούμενοι της εμπλοκής των ευρωπαϊκών κρατών στο Α' Παγκόσμιο Πόλεμο. Το ελληνικό κράτος, απασχολημένο με το «Κρητικό Ζήτημα», δεν είχε τη διάθεση να ανοίξει ένα ακόμη μέτωπο με την Τουρκία.

Οι Τούρκοι με πρόσχημα την «ασφάλεια του κράτους» εκτοπίζουν ένα μεγάλο μέρος του ελληνικού πληθυσμού στην αφιλόξενη μικρασιατική ενδοχώρα, μέσω των λεγόμενων «ταγμάτων εργασίας» («Αμελέ Ταμπουρού»). Στα «Τάγματα Εργασίας» αναγκάζονταν να υπηρετούν οι άνδρες που δεν κατατάσσονταν στο στρατό. Δούλευαν σε λατομεία, ορυχεία και στη διάνοιξη δρόμων, κάτω από εξοντωτικές συνθήκες. Οι περισσότεροι πέθαιναν από πείνα, κακουχίες και αρρώστιες.

Αντιδρώντας στην καταπίεση των Τούρκων, τις δολοφονίες, τις εξορίες και τις πυρπολήσεις των χωριών τους, οι Ελληνοπόντιοι, όπως και οι Αρμένιοι, ανέβηκαν αντάρτες στα βουνά για να περισώσουν ό,τι ήταν δυνατόν. Μετά τη Γενοκτονία των Αρμενίων το 1915, οι τούρκοι εθνικιστές υπό τον Μουσταφά Κεμάλ είχαν πλέον όλο το πεδίο ανοιχτό μπροστά τους για να εξολοθρεύσουν τους Ελληνοπόντιους. Ό,τι δεν κατάφερε ο Σουλτάνος σε 5 αιώνες το πέτυχε ο Κεμάλ σε 5 χρόνια!

Το 1919 οι Έλληνες μαζί με τους Αρμένιους και την πρόσκαιρη υποστήριξη της κυβέρνησης Βενιζέλου προσπάθησαν να δημιουργήσουν ένα αυτόνομο ελληνοαρμενικό κράτος. Το σχέδιο αυτό ματαιώθηκε από τους Τούρκους, οι οποίοι εκμεταλλεύθηκαν το γεγονός για να προχωρήσουν στην «τελική λύση».

Στις 19 Μαΐου 1919 ο Μουσταφά Κεμάλ αποβιβάζεται στη Σαμψούντα για να ξεκινήσει τη δεύτερη και πιο άγρια φάση της Ποντιακής Γενοκτονίας, υπό την καθοδήγηση των γερμανών και σοβιετικών συμβούλων του. Μέχρι τη Μικρασιατική Καταστροφή το 1922 οι Ελληνοπόντιοι που έχασαν τη ζωή τους ξεπέρασαν τους 200.000, ενώ κάποιοι ιστορικοί ανεβάζουν τον αριθμό τους στις 350.000.

Όσοι γλίτωσαν από το τουρκικό σπαθί κατέφυγαν ως πρόσφυγες στη Νότια Ρωσία, ενώ γύρω στις 400.000 ήλθαν στην Ελλάδα. Με τις γνώσεις και το έργο τους συνεισέφεραν τα μέγιστα στην ανόρθωση του καθημαγμένου εκείνη την εποχή ελληνικού κράτους και άλλαξαν τις πληθυσμιακές ισορροπίες στη Βόρειο Ελλάδα.

Με αρκετή, ομολογουμένως, καθυστέρηση, η Βουλή των Ελλήνων ψήφισε ομόφωνα στις 24 Φεβρουαρίου 1994 την ανακήρυξη της 19ης Μαΐου ως Ημέρα Μνήμης για τη Γενοκτονία του Ποντιακού Ελληνισμού.


101 χρόνια

Συμπληρώνονται σήμερα, 19 Μαΐου, 101 χρόνια από τη Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου. 

Λόγω της πανδημίας του κορονοϊού οι εκδηλώσεις μνήμης που θα πραγματοποιηθούν με διαφορετικό τρόπο και σύμφωνα με εγκύκλιο προς τους δήμους και τις Περιφέρειες της χώρας που εξέδωσε το υπουργείο Εσωτερικών. Οι εκδηλώσεις περιλαμβάνουν γενικό σημαιοστολισμό, φωταγώγηση των δημοσίων κτιρίων και των δημοτικών και περιφερειακών καταστημάτων, τέλεση δοξολογιών, ομιλιών και καταθέσεις στεφάνων στις έδρες των Περιφερειών και των Περιφερειακών Ενοτήτων. Λόγω των εκτάκτων μέτρων που έχουν ληφθεί για τον περιορισμό του covid-19, οι εκδηλώσεις θα πραγματοποιηθούν σύμφωνα με τις ισχύουσες υγειονομικές διατάξεις και οι καταθέσεις στεφάνων θα γίνουν με την παρουσία περιορισμένου αριθμού ατόμων.

«Ο ελάχιστος φόρος τιμής που μπορεί να αποδοθεί στους 353.000 σφαγιασθέντες Ποντίους είναι να διατηρήσουμε ζωντανή την μνήμη τους. Να διατηρήσουμε ζωντανά τα ήθη και τα έθιμά τους, τη μοναδική κουλτούρα τους. Και φυσικά να συνεχίσουμε να αγωνιζόμαστε, ανεξαρτήτως κομματικών πεποιθήσεων, για τη διεθνή αναγνώριση της Γενοκτονίας των Ποντίων, αφού μόνο μέσα από την αποδοχή της ιστορικής αλήθειας μπορεί να υπάρξει ειλικρινής συνεργασία ανάμεσα στους λαούς. Η γνώση της ιστορίας δεν αποτελεί μόνο χρέος προς όλους εκείνους που θυσιάστηκαν, αλλά και ισχυρό θεμέλιο για την οικοδόμηση ενός πιο σταθερού και ειρηνικού μέλλοντος» ανέφερε σε ανακοίνωσή του ο υπουργός Εσωτερικών Τάκης Θεοδωρικάκος.

Συμβολικό μήνυμα για την Ημέρα Μνήμης της Γενοκτονίας των Ελλήνων του Πόντου θα προβληθεί το βράδυ στην πρόσοψη του Μεγάρου της Βουλής. Σύμφωνα με σχετική ανακοίνωση η Βουλή των Ελλήνων τιμά την Ημέρα Μνήμης και δηλώνει «το διαρκές αίτημα της ιστορικής αποκατάστασης» για την εξόντωση των Ελλήνων του Μικρασιατικού Πόντου. Επίσης, στις 9:30, θα πραγματοποιηθεί Ειδική Συνεδρίαση της Ολομέλειας της Βουλής για την Ημέρα Μνήμης της Γενοκτονίας των Ελλήνων του Πόντου. Η Βουλή των Ελλήνων, στις 24 Φεβρουαρίου 1994, αναγνώρισε επίσημα τη γενοκτονία των Ποντίων από το τουρκικό κράτος και ψήφισε ομόφωνα τον ορισμό της 19ης Μαΐου ως Ημέρας Μνήμης της Γενοκτονίας των Ελλήνων του Πόντου με τον νόμο 2193/1994.

Ακολουθώντας πιστά τις οδηγίες της πολιτείας και τα περιοριστικά μέτρα που ισχύουν λόγω της πανδημίας του κορονοϊού, δήμοι της Θεσσαλονίκης, θα τιμήσουν φέτος, με ανάρτηση πανό και φωταγώγηση κτιρίων, τα θύματα της Γενοκτονίας του Ποντιακού Ελληνισμού.

Πιο συγκεκριμένα, ο δήμος Θεσσαλονίκης θα τελέσει επιμνημόσυνη δέηση στη μνήμη των θυμάτων της Γενοκτονίας του Ποντιακού Ελληνισμού, στο Μνημείο Γενοκτονίας των Ποντίων στην πλατεία Αγίας Σοφίας, στις 10 το πρωί, ενώ θα ακολουθήσει κατάθεση στεφάνων. Σημειώνεται πως ο κεντρικός δήμος στο τελετουργικό θα ακολουθήσει τα μέτρα που ισχύουν λόγω πανδημίας του Covid-19 και για το λόγο αυτό η παρουσία των επισήμων θα είναι περιορισμένη. Παράλληλα, θα υπάρχει στην πρόσοψη του δημαρχιακού μεγάρου πανό στη μνήμη των 353.000 θυμάτων Ελλήνων του Πόντου.

Στο μεταξύ και ο δήμος Κορδελιού - Ευόσμου αποφάσισε για πρώτη φορά να φωταγωγηθούν φέτος με κόκκινο και μαύρο χρώμα η πρόσοψη του δημαρχιακού μεγάρου στην πλατεία Ευόσμου και το μνημείο της Γενοκτονίας των Ποντίων, στο πάρκο «Ελευθερίου Βενιζέλου». Σύμφωνα με ανακοίνωση του δήμου, το κόκκινο συμβολίζει το κόκκινο ποτάμι από το αίμα των αθώων θυμάτων της Γενοκτονίας και το μαύρο συμβολίζει το διαχρονικό πένθος.

Πληροφορίες από ΑΠΕ-ΜΠΕ, www.sansimera.gr

Σχόλια

ΘΕΜΑ...ΥΓΕΙΑΣ

  • SILVER ALERT στη Νέα Ιωνία - Αγαπητοί φίλοι, Υπάρχει εξαφάνιση ηλικιωμένης από τη Νέα Ιωνία. Η Γεωργία Ίσαρη , 70 ετών, εξαφανίστηκε από το σπίτι της στη Νέα Ιωνία Αττικής, το πρωί...
    Πριν από 1 ημέρα
  • ΣΟΥΤΖΟΥΚΑΚΙΑ ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΑ - Το αγαπημένο παραδοσιακό φαγητό από τη Σμύρνη, χορταστικό και πεντανόστιμο! Ο κιμάς είναι μια πολύ καλή και εύπεπτη πηγή πρωτεΐνης, με χαμηλά ποσοστά λίπο...
    Πριν από 1 εβδομάδα